Historia Polski w pigułce – część I

Cześć, ja mam na imię Natalia i witam Was w kolejnym odcinku podcastu Polish Words, który jest przeznaczony dla osób uczących się języka polskiego jako obcego. Bez zbędnych wstępów chciałabym Was dziś zaprosić na odcinek, który miał dotyczyć czegoś innego… Zawsze staram się w moich podcastach zachowywać sezonowość tzn. nawiązywać do bieżących wydarzeń albo do cyklicznych tradycji, takich jak święta Bożego Narodzenia czy Wielkanocy. Dlatego bardzo mi zależało, żeby w tygodniu wyborczym nagrać podcast nawiązujący do tej tematyki. 13 października, czyli w najbliższą niedzielę odbędą się w Polsce wybory parlamentarne, które są bardzo ważnym wydarzeniem dla każdego demokratycznego kraju. Ponieważ w tym dniu to my możemy zdecydować o tym, na co przeznaczane są nasze pieniądze, czyli podatki, które płacimy od każdej żadnej zakupionej rzeczy czy usługi. Uważam, że ten, kto nie zagłosuje wyborach, nie ma moralnego prawa do tego, żeby później narzekać na działania rządu. Ponieważ, jeśli nie pójdziemy na wybory, też wyrażamy opinię na temat losów swojego kraju i ta opinia brzmi: Jest mi wszystko jedno, mam to gdzieś, zdecydujcie za mnie!

Z takich ciekawostek wyborczych, prawa wyborcze dla kobiet, które dziś wydają się oczywistością, zostały po raz pierwszy uznane w USA dopiero w latach sześćdziesiątych XIX wieku. W Polsce natomiast kobiety mogą brać udział w głosowaniu od zaledwie 100 lat. To są niecałe dwa pokolenia! To znaczy, że nasze prababcie nie miały takich przywilejów, jak my mamy i uważam, że naszym obowiązkiem jest z tego przywileju skorzystać. 

Chciałam więc, żeby podcast publikowane w tym tygodniu był w jakiś sposób związane z wyborami z jednej strony, z drugiej zaś – mam duży opór przed dyskusjami na tematy polityczne. Chciałabym zachować dla siebie swoje poglądy w tej kwestii, więc zamiast mówić bezpośrednio o wyborach czy o polityce w Polsce postanowiłam opowiedzieć wam o historii Polski, ale spokojnie nie będzie żadnych nudnych wykładów, to będzie taka pigułka wiedzy o Polsce.

11 listopada, a w rocznicę odzyskania niepodległości, obchodzimy w Polsce Święto Niepodległości. W zeszłym roku Polska dość hucznie obchodziła setną rocznicę odzyskania niepodległości i właściwie wszyscy moi uczniowie, nawet ci mało interesujący się historią Polski, słyszeli o tym wydarzeniu. Dlatego uznałam że zbliżająca się rocznica odzyskania niepodległości i tydzień wyborczy to świetne okazje, żeby przybliżyć Wam historię Polski w pigułce. 

Ja osobiście nie jestem wielką natką historii, tzn. nie interesuje się aż tak bardzo dziejami świata czy nawet naszego kraju, ale uważam, że historię powinno się znać. A chociaż mniej więcej powinno się też poznać historię kraju, którego języka się uczymy. I dlatego zachęcam was do wysłuchania tego podcastu, nawet jeżeli też nie interesujecie się historią tak bardzo, jak ja.

Żeby jeszcze bardziej ułatwić Wam to zadanie, mój podcast to będzie komentarz do filmu animowanego pt. „Historia Polski”. Czyli, najpierw wchodzicie na Youtube’a, wpisujecie w wyszukiwarkę „animowana historia Polski” i oglądacie świetnie zrobiony, krótki animowany film przedstawiający całą historią Polski. Następnie włączacie mój podcast i słuchacie o tych wszystkich wydarzeniach, które były pokazane w filmie. Prościej już się nie da!

Film, o którym mówiłam, został stworzony przez polskiego reżysera i rysownika Tomasza Bagińskiego, znanego jako twórca nominowanej do Oscara animacji pt. „Katedra”. Animacja „Historia Polski” powstała jako materiał promujący Polskę na wystawie Expo w Szanghaju w 2010 roku, a z ciekawostek – praca nad tym krótkim, bo zaledwie ośmiominutowym filmem, trwała ponad rok. 

Na wstępie chcę zaznaczyć, że będę starała się zachować obiektywizm dotyczący wyboru postaci i wydarzeń historycznych, tzn. nie będę wypowiadać swojego zdania na temat słuszności pokazania danego wydarzenia w tej animacji. Innymi słowy nie będę wcielać się w rolę krytyka filmowego, a raczej reportera, który bezstronnie relacjonuje wydarzenia na ekranie. Zaczynajmy.

Sceną otwarcia filmu jest piękny kadr z widokiem na puszczę, po środku której stoi z włócznią wódz plemienia Polan. Początki państwa polskiego sięgają dziesiątego wieku, kiedy to na tych terenach zamieszkiwały różne plemiona, czyli grupy ludzi. Wśród nich były takie plemiona, takie jak Polanie, Mazowszanie, Wiślanie, Opolanie czy np. Ślężanie. W czasach Mieszka I, czyli pierwszego historycznego władcy Polski, to właśnie Polanie, zamieszkujący okolice Gniezna, okazali się najsilniejsi i opanowali tereny pozostałych plemion słowiańskich. Tak właśnie powstało państwo Polan, czyli Polska. I na tym właściwie kończy się historia słowiańska naszego kraju, a zaczyna chrześcijańska, ponieważ kolejna scena to przyjęcie chrztu przez Mieszka, co uczyniło go pierwszym władcą chrześcijańskim. Idealnie obrazują to kolejne sceny animacji, w których symbole słowiańskie zastępowane są symbolami chrześcijańskimi, takimi jak krzyże. A jeżeli interesuje was pogańskie pochodzenie różnych polskich tradycji, np. wielkanocnych, zapraszam do odsłuchania mojego podcastu o pogrzebie żurku i śledzia, w którym opowiadam, w jaki sposób dokonywano właśnie takiej zamiany miejsc kultu, symboli czy świąt słowiańskich w chrześcijańskie. 

Przyjęcie chrztu w 966 roku miało duże znaczenie w kształtowaniu się polskiej państwowości, ponieważ, z jednej strony umacniało pozycję władcy, tzn. książę czy król miał jeszcze większą władzę, ze względu na to, że według chrześcijan władza pochodzi od Boga, a więc nie można jej się przeciwstawić. Z drugiej zaś, organizacja kościelna pomagała jednoczyć się pozostałym plemionom słowiańskim w jedno państwo. Przyjęcie chrześcijaństwa spowodowało również napływ duchownych, władających łaciną, czyli mówiących w języku łacińskim i Polska weszła wtedy w łaciński obszar kulturowy, znacznie zyskując na znaczeniu na arenie międzynarodowej. 

Kolejną istotną datą w historii Polski był rok tysięczny, w którym nastąpił zjazd gnieźnieński, czyli wizyta cesarza niemieckiego Ottona III na grobie świętego Wojciecha,  który był misjonarzem i jako męczennik zginął podczas szerzenia wiary chrześcijańskiej na ziemiach Polski.  Podczas tej wizyty potwierdzono, że Kościół w Polsce jest niezależny, a cesarz włożył na głowę Bolesława diadem, czyli taką koronę, która symbolizuje władzę królewską i to właśnie te sceny widzimy podczas filmu. 

Tym samym umocniła się książęca władza Bolesława w Polsce, co ułatwiło mu uzyskanie tytułu królewskiego. Koronacja Bolesława Chrobrego na pierwszego króla Polski odbyła się jednak 25 lat później, w 1025 roku. Tym samym Polska stała się monarchią, czyli państwem, w którym władzę sprawuje król. Bolesław zyskał przydomek Chrobry, czyli odważny i do tej pory uznawany jest za jednego z najdzielniejszych władców w historii Polski, ponieważ udało mu się poszerzać granice państwa stworzonego przez swojego ojca, Mieszka I. Jednak po śmierci Bolesława Chrobrego nastąpił poważny kryzys państwa polskiego, a jego syn, również Mieszko, ale tym razem II, stracił nawet koronę, a Polskę zaczęły atakować inne państwa. Ludzie zaczęli buntować się przeciwko nałożonym na nich za dużym daninom, czyli takim ówczesnym podatkom, a poza tym chcieli wrócić do czasów sprzed przyjęcia chrześcijaństwa. Kolejni władcy również w znaczący sposób nie przyczynili się do wzmocnienia swojej pozycji, więc w skrócie można podsumować, że przez te lata w Polsce panował chaos i kryzys państwowości. 

I tak dochodzimy do roku 1226, w którym jeden z książąt polskich, Konrad, sprowadził do Polski zakon krzyżacki, który miał mu pomóc w podboju Prus, sąsiadów Polski. Ale rycerze okazali się sprytniejsi i przechytrzyli Konrada. Zajęli co prawda Prusy, ale zagarnęli też ziemie polskie, których użyczył im Konrad i tak, jako nasi niechciani sąsiedzi, stali się bardzo dużym zagrożeniem dla Polski. 

Kolejne sceny filmu obrazują rządy Kazimierza Wielkiego, począwszy od jego koronacji w 1333 r. Jest to jeden z bardziej znanych władców Polski, o którym mówi się, że zastał Polskę drewnianą, a zostawił murowaną. Po kilku wielka wojen zmienił sposób prowadzenia polityki zagranicznej na bardziej dyplomatyczną, dążył do wzmocnienia rozwoju gospodarczego państwa, opartego na handlu naturalnymi surowcami wydobywanymi w Polsce, takim jak np. sól, co właśnie też widzimy na filmie. 

Ponadto Kazimierz Wielki stawiał w swojej polityce wewnętrznej na zakładanie miast i wsi, czyli na urbanizację Polski. To również przyczyniało się do rozwoju gospodarczego naszego kraju. Na animacji widzimy scenę powstania Akademi Krakowskiej w 1364 r., czyli dzisiejszego Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jak więc widzicie, jest to jedna z najstarszych na świecie uczelni. 

Być może zainteresuje Was również scena pewnej uczty ukazanej na filmie. Była ona wydana przez Kazimierza Wielkiego dla wielu władców i monarchów europejskich. Przedstawiono ją w tej animacji, ponieważ przybycie tak wielu możnych na zaproszenie Kazimierza Wielkiego świadczyło o dużym znaczeniu Polski w Europie.

Następnie przechodzimy do bitwy pod Grunwaldem. Była to jedna z największych bitew w historii średniowiecznej Europy. Miała ona miejsce 15 lipca 1410 roku. Była to walka toczona pomiędzy połączonymi siłami Polski i Litwy a zakonem krzyżackim. Wojska Polski i Litwy były pod dowództwem Władysława Jagiełły i wielkiego księcia litewskiego Witolda i liczyła około 30 000 żołnierzy, natomiast zakon krzyżacki dysponował armią liczącą około 15 000 rycerzy i dowodził nimi Ulrich von Jungingen, wielki mistrz zakonu krzyżackiego. Wojska krzyżackie stały na polach pod Grunwaldem w pełnym słońcu, co wykorzystał polski dowódca i opóźniał atak ze względu na to, że polscy żołnierze stacjonowali w tym samym czasie w lesie. Władysław Jagiełło nie uczestniczył w walkach wręcz, dowodził z oddali. W trakcie walk upozorowano odwrót wojsk litewskich, co skłoniło rycerzy krzyżackich również do wycofania się z dogodnej pozycji i utknęli oni na grząskich gruntach. To oczywiście wykorzystały wojska polskie i tym samym zwyciężyły bitwę. 

By continuing to use the site, you agree to the use of cookies. more information

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close